24 december 2009
slow motherhood
Slow Motherhood
Joep Schrijvers
andragoloog, trainer, spreker en
schrijver
Waren combivrouwen maar luie prinsesjes! Slaapmutsen, die in werk en zorg de kantjes er van aflopen. We hoefden
aan deze dreutels dan geen enkele aandacht te besteden anders dan met onze zwepen en karwatsen. Maar helaas of
liever godzijdank staan zij voor iets anders dan lummelige lamlendigheid. Zij zijn de actieve belichaming van een
frontlinie in onze cultuur. De vijand heet snelheid en de leus luidt: baas over eigen tijd. Hun bondgenoten zijn de
slow food-, slow management-, midcareer art- en slow politicsbewegingen. Deze hebben gemeen dat zij de idiote
tijdsdruk in onze economie aanvallen.
Welke werkende moeder is niet besmet met het Outlookvirus? Met de laptop op schoot, de Blackberry aan het oor,
racet zij half omgedraaid de snotneus van de ADHD-kleine afvegend naar de Albert Heijn om daar nog snel wat
kant-en-klaar pizza’s te scoren -want er is ook nog een oudervergadering vanavond- om vervolgens thuisgekomen tot
de ontdekking te komen dat ze vergeten is de nieuwe lading retalin bij de apotheek op te halen. Ze kan dan nog maar
één ding denken: dat wordt zweten vannacht.
Tijd. Daar gaat het om. We eisen de tijd terug die ons gestolen is. Deze diefstal begon al meer dan een eeuw
terug met de industriële revolutie toen de klok allesoverheersend werd. Geen minuutje mocht verspild worden en geen
seconde onbenut blijven. Met stopwatches gewapend gingen de arbeidsanalisten de fabrieken en de kantoren in om alle
vage tijd in de productie te wissen. Efficiëntie, snelheid, productie. Charley Chaplin heeft er ooit een prachtige
film over gemaakt: modern times.
Wat ooit alleen voor het werk gold, geselt ons nu ook in de privésfeer. Ook daar moet alles tot op de seconde
gemanaged worden en vooral efficiënt zijn. “Breng je Jan-Leo nu naar het voetballen? Ga dan direct even langs de
Praxis want je hebt dan nog precies twee uur om die nieuwe waterstop aan te brengen voordat je hem weer oppikt en
o, ja, vergeet niet in je PDA te zetten dat we dinsdagavond van negen tot half tien quality time hebben.”
De slow-bewegingen kappen met deze snelheidsmanie. Het bakken van een appeltaart heeft gewoon zijn tijd nodig
net als het snoeien van de tuin, het opzetten van een marketingcampagne of het fuseren van twee bedrijven. En ja,
ook het opvoeden én onderwijzen van kinderen kost tijd, heel veel tijd zelfs. In onze samenleving minimaal
vijfentwintig jaar. Opvoeding overtreft qua tijdsduur ruimschoots de grootste projecten van ons land zoals de
renovatie van de A2 en de Noordzuidlijn.
Een antropoloog in den vreemde vroeg ooit, zo schrijft de Noor Eriksen in zijn boek Tirannie van het moment, aan
een lid van een stam, waarbij hij verbleef, wanneer het feest nou zou beginnen. Hij had gezien dat de stamleden al
geruime tijd bezig waren daartoe allerlei voorbereidingen te treffen. Het antwoord was verbluffend eenvoudig en ook
zeer verhelderend voor de manier waarop wíj met ónze tijd omgaan. Het stamlid zei: “wanneer we klaar zijn.” In onze
cultuur met zijn mijlpalen, kritieke paden, deadlines en time management heerst de terreur van de in blokjes
opgedeelde tijd, die vooral efficiënt gevuld moeten worden liefst met kleurtjes, die de prioriteiten aangeven. En
wee je gebeente als er blokjes oningevuld blijven. Niet de activiteit bepaalt de tijd maar de tijd de
activiteit.
Opvoeding en zorg vragen om trage tijd. Die komt in de gehaaste en efficiënte wereld van de Meesen, Plasterken
en Dresselhuysen niet meer voor. Deze dieven, opvolgers van Taylor, galmen alleen maar de mantra’s van werk, werk,
werk in een wereld die vergeven is van zorgminuten, blokuren en planningen. Wat de nieuwe lichting ouders goed door
heeft is dat zorg tijd nodig heeft en dat er niet zoiets bestaat als instant opvoeding en fast care. Nee,
moederschap én vaderschap vragen om tijd, trage tijd. Het is de hoogste tijd voor slow motherhood.
NB Eerder verschenen in LOF 2007
gerelateerde onderwerpen:
overlevingsstrategieën
Het mag van mij wel weer wat vager!
Hoe word ik een rat Moet ik een rat worden?
Even voorstellen: Joep
Schrijvers
Dr. Joep Schrijvers is andragoloog en schrijver. Hij is (ondermeer) auteur van het door
Nederlandse directeuren en managers verkozen managementboek: ‘Hoe word ik een rat?’. Dit boek moet worden
gezien als een bestseller pur sang en is inmiddels verschenen in vele talen.
Zijn belangstelling gaat uit naar het politieke machtsspel en bizarre psychologische patronen die in
samenwerkingsprocessen ontstaan. Naast schrijver is hij actief met lezingen en workshops.
E: Joep Schrijvers
S: www.joepschrijvers.nl
"
Als je je
organisatie wilt veranderen, krijg je met mensen en dus met macht te maken. Of zoals Henri
Ford ooit verzuchtte: ik vraag om twee handen, maar ik krijg er een mens bij. Gracian en
Macchiavelli wisten al dat je als manager nooit open en eerlijk moet zijn. Je moet juist
doen alsof je open en eerlijk bent, dan doe je het
goed."
Joep
Schrijvers
|
bron: www.menscentraal.nl
|