7 december 2004
column sfeermakers
Sfeermakers
Marja Ruijterman
zelfstandig trainer & coach
Het was
al de derde keer dat ik dit hoorde: "Marja, de anderen praten niet met me. Als ik binnen kom zeggen ze niets".
Drie grote kerels. Zelfde afdeling. Alledrie gebruiken ze bijna dezelfde woorden.
"Hoe kom
jij binnen? Doe eens voor?" vraag ik aan Peter. Hij loopt naar buiten en komt weer binnen. Hij staart recht voor
zich uit, loopt naar de kast en mompelt vaag iets. "Het nodigt mij niet uit om iets te zeggen."
Peter moet lachen. "Nee, dat zal wel niet".
"En als jij nou de eerste stap zet?" "Mmm" klinkt het niet al te enthousiast. "Moet dat?
De anderen doen het toch ook niet?" "Als de anderen hetzelfde reageren op die vraag, wie neemt dan de eerste
stap?".
Het is
de opdracht voor de volgende keer.
We oefenen nog wat met binnenkomen. Eerst op een gespannen manier en dan op de uitademing. Dat ontspant namelijk
meteen. Als je gespannen binnenkomt, heeft dat een effect op de anderen. "Kom nu eens binnen op de uitademing." Het
resultaat is verbluffend. Een prettige, sympathieke man komt binnen, zegt vriendelijk goedendag en ik krijg meteen
zin in een praatje. Dezelfde man en een wereld van verschil. "Wat voel je?" "Ja, lekker opgelucht." "En daarnet?"
"Nou, gespannen en op mijn hoede".
Deze
oefening doe ik met studenten, telefonistes, technici en managers en directieleden en iedereen is altijd
verbluft over het resultaat. Na een maand vertellen de mannen weer alledrie hetzelfde. Ze kregen dezelfde
opdracht mee. Nu groeten ze elkaar echt gemeend en praten ook over andere zaken dan het
werk.
Gisteren
had ik een groepje politiemensen, dat samen iets moest uitwerken..... Ik vroeg wat de uitkomst was. "Nou,
ik heb er niets aan gehad", zei een van de vrouwen, "er werd niets gedaan en
het bleef bij kankeren." Ze keek me er streng bij aan. "Wat heb je gedaan om het tij te keren?"
vroeg ik. "Nou niets, dat kon niet, want het ging automatisch!" Vroeger zou ik ook zo gereageerd
hebben. Het gebeurt automatisch en ik heb er geen vat op. We maken ons afhankelijk van de sfeer in een groep.
"Ik ga maar, want er is niets aan!"
En dat
is nou net waar het vaak mis gaat. Wachten tot anderen iets doen. Tot collega’s iets veranderen. Tot onze
vrienden of familie of levensgezel verandert, waardoor wij ons prettiger gaan voelen. Ik hoor het heel vaak. De
sfeer op de afdeling is niet goed. Mijn collega is niet vriendelijk tegen me, enzovoort. We hebben veel meer in
de melk te brokkelen dan we denken. Als we alles van anderen laten afhangen worden we slachtoffers van de
situatie.
Hiermee
geven we alle verantwoordelijkheid uit handen. Het is veel interessanter om zelf iets te doen. Want wat blijkt?
Op het moment dat je zelf gaat experimenteren met ander gedrag, blijkt dat ook effect te hebben op de ander.
Niet voor 100%, maar toch zeker voor 80%.
Als we
een slecht humeur hebben en een ruimte met mensen binnenkomen, hebben we ook invloed op de sfeer. Andersom ook.
Iemand met een vrolijke bui kan een zaal laten oplichten.
Wat een
ontdekking toen ik erachter kwam, dat ik sfeer kon veranderen, in grote groepen mensen, in kleine groepjes, in
een gesprek met een persoon en zelfs als ik alleen ben. Het werd een uitdaging. Het enige dat ik hoef te doen is
een nieuwe beslissing nemen. Het is een kwestie van bewustzijn.
Een paar
weken nadat ik hierover had geleerd, kwam ik thuis van vakantie. Er was een gigantische lekkage geweest en de
plafonds van de badkamer en keuken waren geruïneerd. Mijn buren zaten met hetzelfde euvel en waarschuwden me dat
de opzichter er niets aan wilde doen.
De
opzichter kwam langs. Hij was een stevige kerel met ogen van staal. Hij keek me aan met een harde blik. Vroeger
was het ruzie geworden, want dit soort machogedrag bracht mijn adrenalinegehalte flink omhoog. Nu negeerde ik
zijn opstelling, bleef rustig ademhalen en ik deed net of ik met een aardige man praatte. Ergens achter dat
stalen masker moest een behulpzame vent te vinden zijn. Ik liet hem alle schade zien en vroeg hem wat hij kon
doen. Tot mijn grote verbazing kreeg ik een nieuwe badkamer en een compleet nieuwe keuken aangeboden. Hierna
hebben we altijd een prettig contact gehad als er iets was.
Jaren
later stelde ik hem voor aan de nieuwe bewoonster. Het eerste wat ze zei was: "Ik eis een nieuw plafond in de
kamer!" En daar was hij weer: de macho.... Hij sloeg zijn armen over elkaar, zette een been naar voren en zei:
"Zo, eist u dat"? Ze heeft het niet gekregen.
Ach, het
gebeurt me nog wel eens. De visite is weer naar huis en ik zeg teleurgesteld:... "Vond het helemaal geen
interessante onderwerpen." Zegt mijn vriendin: "Waar had je het over willen hebben, en waarom ben je daar niet
over begonnen?"
Zo zie
je maar weer, we blijven oefenen.
Even voorstellen: Marja Ruijterman
Marja Ruijterman is vanaf 1993 zelfstandig trainer en coach. Zij geeft trainingen op het gebied van
stress/burnout- preventie, communicatie en presentatie. Ook geeft zij lezingen met als titel: Beziel je leven!
Beziel je leven wil zeggen: geef het glans! Haal er uit wat er uit te halen valt! Neem niets vanzelfsprekend.
Spring het diepe in en durf het leven ten volle te leven!
E: Marja Ruijterman
S: www.marjaruijterman.nl
|
Er zijn zeker honderd spieren nodig om nors te kijken, er zijn er echter maar
twintig nodig om te glimlachen ......... Waarom zou je je dan vermoeien?
|
|