28 november 2010
leven zonder remmingen

De handrem eraf:
niet alleen fijn, maar ook sociaal!

Karen Walthuis

coach, trainer, psycholoog en levensgenieter
 

‘Zonder remmingen zijn mensen eerder geneigd om iemand te helpen. Ze handelen ook moreel correcter’. Zelden heb ik zulk leuk ‘nieuws’ in de krant gelezen. Het stond op zaterdag 30 oktober in het NRC Handelsblad (artikel ‘Ongeremd goed doen’ van Ellen de Bruin). De Utrechtse hoogleraar sociale psychologie Kees van den Bos heeft het onderzocht. Juist onze angst voor wat anderen over ons zouden kunnen denken remt ons in het doen van het goede. Zonder druk van de groepsnorm blijken we moreel correcter te handelen dan als we ons aanpassen.  

Groepsdenken 

Ook in arbeidsorganisaties is het goed als mensen een eigen standpunt in durven nemen en tegen de stroom ingaan, omdat je daarmee groepsdenken kunt voorkomen. Groepsdenken ontstaat als een groep mensen overtuigd raakt van zijn absolute gelijk, waardoor hele slimme mensen hele domme beslissingen kunnen nemen. Dit gebeurt vooral in groepen van individuen die op elkaar lijken, doordat ze bijvoorbeeld een gelijksoortige achtergrond, opleiding, leeftijd, geslacht hebben.

En in veel organisaties en teams lijken collega’s behoorlijk op elkaar. Een andersdenkende die tegen de stroom in durft te gaan is dan broodnodig. Deze persoon moet zijn (sociale) remmingen loslaten en zorgen dat hij gehoord en gezien wordt om de groep te behoeden voor beperkte ideeën en slechte beslissingen.  

Vertrouwen 

Het doet mij overigens deugd dat wetenschappers nu ook argumenten leveren voor mijn pleidooi voor leven ‘met de handrem eraf’.  Leven zonder onnodige angsten, vanuit innerlijke kracht en vertrouwen. Het leven ten volle leven. Dat dit niet alleen goed is voor jezelf, maar ook voor anderen, lijkt mij ook zonder onderzoek evident.

Mensen die trouw zijn aan zichzelf, vertrouwen hebben in zichzelf en zichzelf tot hun recht laten komen, leveren immers vaak ook de grootste toegevoegde waarde. Zij benutten hun talenten, hun manier van waarnemen, denken en doen en hun afwijkingen optimaal. Van de inzichten, creativiteit en productiviteit die hieruit voortkomen profiteert niet alleen hun privéomgeving, maar ook hun professionele omgeving.

De handrem eraf  

Maar hoe krijg je de handrem er nou af? In het bovengenoemde onderzoek bleek het heel eenvoudig de proefpersonen ongeremd te maken. Hen werd simpelweg gevraagd een situatie te beschrijven waarin ze geen remmingen voelden: wat was dat voor een situatie, hoe gedroegen ze zich en hoe voelden ze zich? Dat was voldoende. Dus als u zich even ongeremd wilt voelen, stel u zichzelf ook eens deze vragen!

Of toch erop  

Natuurlijk laten we onze remmingen of (sociale) angsten niet zomaar los. Ze beschermen ons immers ook tegen allerlei gevaren.  De rem erop zetten is soms heel verstandig en zelfs voorwaarde om te overleven. Meestal is het voor je eigen lijfbehoud beter om 112 te bellen dan je vol overgave in een vechtpartij te storten als je getuige bent van geweld. Maar de rem kan er ook voor zorgen dat je niet in het water springt om een kind te redden. En al helemaal niet als er meer mensen staan te kijken want dan treedt het omstandereffect in werking.

Mensen helpen dan iemand in nood niet, omdat anderen het ook niet doen. Ze zijn bang om af te wijken van de norm en gaan zelfs twijfelen aan hun eigen interpretatie van de situatie (‘niemand springt het kind achterna, dus het zal wel niet in nood zijn'). Wie wil er nou door de rest voor gek verklaard worden? Maar ja, het zelfverwijt dat je niet gedaan hebt wat je eigenlijk had moeten doen, is ook een last. 

Innerlijke kompas 

Wat zou het mooi zijn als iedereen zich bewuster zou zijn van de innerlijke processen die ons aansturen en remmen. Dan krijgen we meer handelingsvrijheid en meer kans om het juiste te doen.  We kunnen dan meer genieten en profiteren van onze eigen wijsheid en van het eigen innerlijke (morele) kompas waar we – en dat is nu ook wetenschappelijk aangetoond - mee zijn uitgerust. 

gerelateerde onderwerpen:
Emoties: dirigenten of stoorzenders
In 3 stappen meer grip op je leven!
overlevingsstrategieën
gedragspatronen: vrienden of demonen?

Karen Walthuis is coach, trainer, psycholoog, ondernemer, auteur , valreepmoeder en levensgenieter. Vanuit haar bureau B&W Communicatie Coaching begeleidt zij individuen en bedrijven bij hun veranderingsprocessen.

Daarnaast geeft zij - onder de naam Yclectika, college voor coaching – trainingen aan coaches en coachende managers. Hierbij gebruikt zij haar eigen model van zes coachhoudingen dat beschreven staat in haar boek ‘Wisselende contacten, de ontmaskering van de coachingsrelatie’ (Scriptum, 2008).

Haar tweede boek ‘Leven met de handrem eraf, coach jezelf door iedere crisis’ is dit jaar uitgekomen. Luchtige diepgang en liefdevolle confrontatie kenmerken haar schrijf- en coachstijl.

Leven met de handrem eraf Karen Walthuis

Wisselende contacten - De ontmaskering van de coachingsrelatie Karen Walthuis

E: walthuis@benwcommunicatie.nl
S: www.benwcommunicatie.nl 
S: www.yclectika.nl

artikelen van auteur:
De handrem eraf: niet alleen fijn, maar ook sociaal!

bron: www.menscentraal.nl