|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Voeten op de aarde of met je kruin in de regenboog?Ook al is spiritualiteit al jaren ‘hot’, toch hoor je nog geregeld de vraag of het niet een zweverig onderwerp is. Leven in het nu (Eckhart Tolle) of durven en doen (Tichelaar) zijn pakkende slogans die aanslaan: ze hebben nog een zekere relatie met de dagelijkse praktijk. Het brein is ook in trek. De titels Eindeloos bewustzijn (het boek van Pim van Lommel over bijna dood ervaringen) of Het slimme onbewuste (Ap Dijksterhuis) zijn sellers. Hoe ongrijpbaar de materie ook is, wat helpt is dat deze laatste boeken een wetenschappelijke achtergrond hebben. Helaas is het is niet bij alle onderwerpen mogelijk ze meetbaar of toetsbaar te maken. Kortom: we willen er veel van weten en toch blijft het lastig om spiritualiteit een plek te geven.
Nu is spiritualiteit bij uitstek gebaseerd op persoonlijke ervaring. Niet iedereen kent deze ervaring en wie ze wel kent ervaart op zijn of haar eigen manier. Toch is het wel mogelijk om wat meer te zeggen over persoonlijke voorkeuren. Wat namelijk zeker een rol speelt in de beleving van spiritualiteit is onze persoonlijke stijl in hoe we levensvragen benaderen en ons opladen. Ieder van ons heeft een specifieke voorkeur hoe we een situatie benaderen, hoe we keuzes maken, waar we onze energie vandaan halen. Zou het dan ook niet zo kunnen zijn dat we aan de hand van gangbare typeringen uit de psychologie ook iets kunnen zeggen over onze beleving van spiritualiteit? De Myers Briggs Type Indicator (MBTI) is een gangbare manier waarop types worden ingedeeld naar vier dimensies. Deze staan in het kader aangegeven. Aan de hand van MBTI is het mogelijk om na te gaan welke vormen van spiritualiteit de voorkeur heeft en hoe je spiritualiteit beleeft.
MBTI: de basisVan oudsher wordt spiritualiteit het meest geassocieerd met introversie. Denk maar aan kloosterlingen die zich terugtrekken van de wereld, diep in gebed of meditatie verzonken zijn. Ook tegenwoordig wordt spiritualiteit overwegend gezien als een tegenhanger tegen de ratrace en teveel prikkels. Rust en ontspanning helpen bij stress. Toch zijn er ook vormen die voor meer extraverte personen heel passend kunnen zijn, een voorbeeld hiervan is de actieve meditatie van Osho, die heel expressief en intensief is en waarbij je pas tot stilte komt na energieke beweging. Annemarie: "Toen ik begin twintig was had ik een sterke zoekjezelf-periode. Ik liep vast in mijn studie en wist niet meer welke richting ik op moest in mijn leven. Ik heb toen bij mezelf gemerkt dat het nodig was even afstand te nemen, maar wilde dit niet als eenling gaan doen. Daarom heb ik toen bewust gekozen voor het verblijf van 2 weken in een spirituele gemeenschap. Hier wissel je onderling zeer intensief uit in de groep. Je mediteert wel, maar delen met elkaar staat voorop. Ik heb hier de rust en ruimte ervaren om mijn eigen antwoorden te vinden, maar dit was niet gelukt zonder de feedback van de groep. Van het samen eten en kletsen, soms tot diep in de nacht, heb ik heel erg genoten."Karel: "Van drukte om me heen houd ik niet en stil op een stoel zitten doe ik al genoeg. Ik heb veel baat bij Tai-Chi. Dit is een gevechtskunst waarbij je rustige geconcentreerde bewegingen maakt en aandacht hebt voor je lichaam. Het is als het ware een stille dans. De bewegingen helpen me juist om stil te staan bij wat mij beweegt." Ook intuitie en spiritualiteit worden van oudsher gekoppeld. Intuitie wordt immers gezien als een manier om subtiele boodschappen waar te kunnen nemen. Vanuit de psychologische wetenschap is het echter in de eerste plaats een vorm van waarnemen. De intuitieveling heeft overzicht en denkt in samenhang. Hij of zij zal wat meer op zijn of haar gevoel afgaan en minder op praktische details (de kleur van baksteen, de onderdelen van een apparaat). Iemand die zich bezighoudt met details ziet niet het grote geheel en ‘holistisch’ denken is bij uitstek het terrein van de spiritualiteit. Maar pas op. Ook hier is sprake van een soort van ‘vooroordeel’. Als je volgens MBTI meer het type bent van Sensing, dan kun je nog heel spirituele ervaringen hebben. Job: "Als ik in de natuur ben kan ik intens genieten van de kleuren in de lucht of op het strand die steeds weer veranderen. Ik verzamel op een wandeltocht graag stenen of schelpjes en kan me echt in het zoeken naar de mooiste vormen verliezen. Ik maak ook mooie foto’s onderweg waarvan ik een selectie thuis aan de muur heb hangen." vervolg van artikel:
|
|
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||