15 juni 2007
effectief leiderschap
Effectief Leiderschap
Prof.dr.ir. Hubert
Rampersad
President van TPS Consulting Netherlands BV en
auteur van diverse boeken over de Balanced Scorecard
Er heerst een schaarste aan effectieve leiders in
Nederland. De stijl van leidinggeven bepaalt in belangrijke mate het succes van een organisatie. Daarnaast blijkt
het ook nog invloed te hebben op de gezondheid van de medewerkers. Zo blijkt uit een recent onderzoek van het
Britse universiteitsziekenhuis in High Wycombe dat het niet kunnen vinden c.q. opschieten met een leidinggevende de
bloeddruk doet stijgen en op lange termijn slecht is voor uw hart. Genoeg redenen dus om voldoende aandacht aan
effectief leiderschap te besteden. Effectieve leiders zijn mensen die gericht zijn op zowel taken als relaties en
een grote verscheidenheid aan rollen kunnen vervullen.
Naar aanleiding hiervan kunnen de volgende leiderschapsstijlen worden
onderscheiden:
- Coachend leiderschap; helpen, faciliteren en ondersteunen van
medewerkers en hen in het kader van de functioneringsbeoordeling sturen op prestaties.
- Inspirerend leiderschap; hierbij staan charismatisch, enthousiasmerend
en visionair leidinggeven centraal. Empowerment (medewerkers maximaal eigen verantwoordelijkheden geven) maakt
hier deel van uit.
- Dienend leiderschap; de leidinggevende stelt zich ten dienste van de
medewerker. Teamwork, gevoel van gemeenschappelijkheid, zorgend gedrag, bezinning en onzelfzuchtigheid staan
hierbij centraal.
- Innerlijk leiderschap. Het gaat hierbij om persoonlijk leiderschap,
met intuïtie, betrouwbaarheid, openheid, integriteit en spiritualiteit als belangrijkste kenmerken.
- Bezielend leiderschap; Een bezielende leider heeft het vermogen
het geloof in eigen kunnen te versterken, de verborgen mogelijkheden boven tafel te krijgen en hierdoor mensen
te stimuleren topprestaties te leveren. Het zijn mensen die gekenmerkt worden door wijsheid, dienstbaarheid,
rechtvaardigheid, gematigdheid, innerlijke beschaving, een ethische persoonlijke ambitie en respect voor
mensen.
Succesvolle leiders vervullen al deze vijf leiderschapsstijlen in een optimale mix, met
sterk de nadruk op het leren. In dit verband wijs ik op de elf kenmerken van internationale topmanagers die door
McCall op basis van intensief internationaal onderzoek zijn gedefinieerd, zie bijgaande kader.
|
Elf kenmerken van effectieve managers
1
Gaat op zoek naar mogelijkheden om
te leren
Heeft
in de loop der tijd een leerpatroon vertoond. Gaat op zoek naar ervaringen die het perspectief
kunnen veranderen, of de mogelijkheid bieden om nieuwe dingen te leren. Gebruikt iedere kans die
zich aanbiedt om nieuwe dingen te doen. Heeft nieuwe vaardigheden ontwikkeld en is in de loop der
tijd veranderd.
2.
Handelt op een integere
manier
Vertelt de waarheid en
wordt door andere mensen eerlijk gevonden. Is niet bezig zichzelf te promoten en neemt altijd de
verantwoordelijkheid voor zijn/haar daden.
3.
Kan met cultuurverschillen
omgaan
Geniet van de uitdagingen van werk in een andere
cultuur en de ervaringen die daarbij horen. Heeft gevoel voor cultuurverschillen, doet zijn/haar
best om ze te begrijpen, en past zijn/haar gedrag aan.
4.
Neemt zich voor om positieve
invloed te hebben
Toont grote betrokkenheid bij het succes van de
organisatie en is bereid om er persoonlijke offers voor te brengen. Probeert een positieve invloed
te hebben op het bedrijf. Laat zijn/haar passie zien door een enorme prestatiedrang.
5.
Probeert brede
managementkennis te verwerven
Zijn/haar kennis van de onderneming blijft niet
beperkt tot het eigen terrein. Probeert zowel de producten en de diensten als de financiële
aspecten van de onderneming te begrijpen. Probeert het verband tussen de verschillende onderdelen
van de onderneming te doorgronden.
6.
Brengt het beste in mensen
naar boven
Heeft een bijzonder talent voor het omgaan met
mensen, wat blijkt uit zijn/haar vermogen om mensen samen te brengen in buitengewoon effectieve
teams. Kan met een heleboel verschillende soorten mensen samenwerken, brengt daarbij het beste in
hen naar boven en weet bij meningsverschillen tot consensus te komen.
7.
Heeft inzicht: ziet de dingen
vanuit nieuwe standpunten
Andere mensen hebben bewondering voor de intelligentie
van deze persoon, vooral voor zijn/haar vermogen om relevante vragen te stellen, het belangrijkste
aspect van een probleem of kwestie te bepalen, en de dingen vanuit een ander standpunt te
zien.
8.
Heeft moed om risico’s te
nemen
Zal een duidelijk standpunt innemen wanneer anderen van
mening verschillen, zal tegen de bestaande toestand ingaan, zal volhouden ondanks tegenstand. Heeft
de moed het initiatief te nemen wanneer anderen aarzelen en durft persoonlijke en zakelijke risico’s aan.
9.
Zoekt feedback en maakt er gebruik
van
Is op zoek naar, reageert op en gebruikt feedback. Is actief
op zoek naar informatie over zijn/haar invloed en verandert ten gevolge van dergelijke
feedback.
10.
Leert van fouten
Is in staat om van fouten te leren. Verandert van richting
als hij/zij op het verkeerde spoor zit, reageert op gegevens zonder zich in het nauw gedreven te
voelen, en begint na tegenslagen overnieuw.
11.
Staat open voor kritiek
Gaat effectief met kritiek om: gedraagt zich niet alsof er gevaar dreigt, of gaat niet
overduidelijk in defensief wanneer anderen (superieuren) kritiek leveren.
|
|
Management heeft betrekking op de dingen goed doen. Leiderschap heeft betrekking op de goede dingen
doen. Efficiënt management zonder effectief leiderschap is zinloos. Eerst komt leiderschap en daarna
management.--
Hubert Rampersad |
Effectieve leiders nodig
Nederland heeft
effectieve leiders nodig zowel in de politiek alsook in het bedrijfsleven, teneinde de enorme kansen die er liggen
te benutten en hierdoor welvaart en duurzame werkgelegenheid te creëren. Het gaat om leiders die zich op basis van
hun gedragingen van anderen onderscheiden, zoals integriteit, visie hebben, een dienaar zijn, bescheiden, egoloos,
spiritueel, zelfkennis, etc. Moeder Teresa zei: zelfkennis laat u op uw knieën gaan en dat is noodzakelijk.…Als u
bescheiden bent zal niets u raken, omdat u weet wie u bent. Als u wordt beschuldigd zult u niet ontmoedigd raken en
als iedereen u een heilige roept zult u uzelf niet op een voetstuk plaatsen. En Mahatma Gandhi heeft eens gezegd
dat het ego gelijk aan nul moet worden opdat men vrijheid zou kunnen vinden. Veel leiders in Nederland hebben een
gebrek aan zelfkennis en geen gebrek aan ego. Het in balans brengen van deze beide elementen is nodig om
persoonlijke charisma te ontwikkelen, vertrouwen te creëren en ethisch te handelen. Leiders creëren hierdoor een
stabiele basis voor hun eigen geloofwaardigheid, hetgeen een gunstige invloed heeft op onder meer de betrokkenheid,
motivatie en inzet van het volk. Leiders zijn geloofwaardig indien: ze in de praktijk brengen wat zij prediken, ze
hun woorden nakomen, hun daden overeenstemmen met hun woorden, zij de daad bij het woord voegen, ze hun beloftes
houden en zij doen wat zij zeggen te zullen doen. Effectieve leiders vragen zichzelf na elke belangrijke actie
telkens het volgende af: heb ik mijn geweten gevolgd? heb ik er mijn best voor gedaan? heb ik gedaan wat goed was?
heb ik van mijn inspanningen geleerd?
niet autoritair en arrogant
Leiders moeten daarnaast niet autoritair en arrogant zijn, niet denken dat ze alles
zelf veel beter weten, leren van hun fouten, flexibel en innovatief zijn, consequent zijn in hun gedrag, een
ambitieuze lange termijn visie hebben en deze daadkrachtig uitdragen, goed kunnen luisteren, geen
verborgen agenda hebben, organisatiebelang de hoogste prioriteit geven zonder voorkeur voor eigen belang,
niet hoogdravend zijn, de medewerkers niet aan hun lot overlaten, betrouwbaar zijn, afspraken nakomen,
bereikbaar zijn voor de medewerkers, drive tonen, hoge ethische waarden en normen erop nahouden, geen
statusverschillen accentueren, etc. Leiders die zich op deze wijze gedragen zijn in staat de levenskwaliteit
van hun medewerkers, aandeelhouders en hun klanten op duurzame wijze te
verbeteren.
ontwikkelen en benutten van talenten
We hebben in Nederland
ook politieke leiders nodig die in de gehele samenleving een levenshouding weten te creëren die gericht is op het
voortdurend ontwikkelen en benutten van de talenten, zelfleren, meer besef voor eigenverantwoordelijkheid en
zelfdiscipline, ontwikkeling van de creativiteit, alsmede het stimuleren van doelgericht, prestatiegericht,
actiegericht, proactief en ethisch handelen. Hierdoor wordt een stabiele basis gecreëerd voor blijvende economische
groei en echte vrijheid. Helaas zijn ook dergelijke leiders erg schaars in
Nederland.
Soortgelijke artikelen:
domheid & macht
wat Nederlandse managers moeten afleren
ontwikkelingen in organisaties waar je niet echt
vrolijk van wordt
beoordelingen mogen geen Russisch roulette
zijn
helft verzuimers ziek door ziekmakende
leidinggevenden
Even voorstellen: Hubert Rampersad
Hubert Rampersad (46) werd
geboren in Paramaribo in een arm gezin van tien kinderen. Op zijn twaalfde werd hij naar Nederland gestuurd om
zijn toekomst te redden. Hij was twee keer blijven zitten. Rampersad mocht komen inwonen bij zijn oudere
broers die al in Nederland woonden.
Hij ging naar de lts in Hengelo en deed daarna de mts, hts en een universitaire studie werktuigbouwkunde aan de TU
Delft. Hij promoveerde aan de TU Eindhoven. Intussen werkte hij ook als projectmanager bij een adviesbureau, als
adviseur bij het Innovatiebureau van het ministerie van Economische Zaken en als consultant bij onder andere Shell
en ASML.
Rampersad doceerde aan de TU Eindhoven en de Erasmus Universiteit Rotterdam. In 1998 werd hij hoogleraar
productiemanagement aan de Anton de Kom Universiteit in Suriname. In oktober 2002 verscheen zijn boek Total
Performance Scorecard dat een internationale bestseller werd. Inmiddels is het boek in achttien talen vertaald en
in honderd landen verschenen.
Nu bouwt Rampersad aan een wereldwijd netwerk van kantoren en consultants die het TPS-concept verbreiden. Ook is
hij zelf bezig met het implementeren van TPS bij onder andere Schiphol Group. Daarnaast geeft hij regelmatig
gastcolleges aan universiteiten in Amerika, Groot-Brittannië en de Verenigde Arabische Emiraten. Rampersad is
getrouwd en heeft twee kinderen.
Personal
Branding Universiteit, Amsterdam. Auteur van "Be The CEO of Your Life: The
Ultimate Authentic Personal Branding Formula for Standing Out from the Crowd" ( India , 2010)
http://tinyurl.com/lbsvdj en “
Personal Branding, leiderschap vanuit
Authenticiteit” (uitgeverij Quist, Nederland, 2009)
Interview
in Fortune Magazine
http://bit.ly/bUWQQd
Interviews
in BusinessWeek
http://bit.ly/19foBq
,
http://bit.ly/OAUG2
New
Books:
http://bit.ly/2EIQS6
,
http://bit.ly/rT6wU
,
http://bit.ly/1bG4I7
,
http://bit.ly/19AlCN
,
http://bit.ly/9MJRY
Workshop
Personal Leadership Branding at MIT SLOAN
http://bit.ly/ccIlwy
CV:
http://bit.ly/3zTSPN
E: Hubert
Rampersad
S:
www.pbu-edu.org
artikelen van auteur:
|
Verlicht leiderschap betekent dienen en niet zelfzuchtig bezig
zijn.
Heider
|
bron:
www.menscentraal.nl
|