16 juni 2008
onderstroom en bovenstroom

Onderstroom en bovenstroom of:
hoe een probleem eigenlijk geen probleem is

Erik Schutten

Oprichter van "Bureau de Poort", een organisatie die zich concentreert
op persoonlijke ontwikkeling door bezieling en zingeving in leven en werk.

Om weer in het juiste (persoonlijke) spoor te komen is het dus als persoon belangrijk om op beide niveaus te werken. De coaching dient hier ook bij aan te sluiten.

Samenvattend kunnen we dus zeggen dat een probleem (of het "lot" dat jou treft) feitelijk een voortvloeisel is van gebrek aan verbinding tussen dat wat je doet (en denkt) en wie (of wat) je in wezen bent wat tot uitdrukking kan komen in een specifieke concrete situatie.

Op persoonlijk vlak zal deze verbinding leiden tot een spiritueler leven. Indien mensen toegewijd verlangen om contact te houden met beide stromen en de genoemde 3 aspecten, is er een voortdurend openstaan voor "waarachtigheid" en nemen van eigen verantwoordelijkheid. Daardoor ontstaan er ook keuzes waar je jezelf in vrijheid mee verbindt.

Tot zover ging het over het persoonlijke niveau. Op meso niveau (bij organisaties) en macro (landelijk en wereldlijk) is dit ook waar te nemen. Hier zal ik tenslotte kort bij stilstaan.

Organisaties

Vertaald naar organisaties: Als deze gericht zijn op de bovenstroom van mensen zal de aandacht vooral uitgaan naar bijvoorbeeld beloningsystemen, performance management, competentiesystemen e.d. Bij de verbinding tussen boven- met onderstroom gaat het veel meer om te starten bij de menselijke maat. Mogelijkheden scheppen om mensen hun eigen persoonlijke kwaliteiten te laten ontwikkelen en gebruiken, dienend leiderschap, persoonlijk leiderschap en authenticiteit. Dan staan mensen en organisaties in hun kracht.

Het management dient hun medewerkers dan te faciliteren om hun kwaliteiten optimaal te kunnen ontwikkelen en in te kunnen zetten. Het management van een dergelijke organisatie is eerder "helpend" dan sturend en beheersend. Zo krijgt het grote geheel van de organisatie de beschikking over een enorm creatief vermogen en kan zo organischer mee bewegen op de steeds wisselende eisen van de omgeving.

Als organisaties geen verbinding meer hebben met hun oorspronkelijke bestaansrecht (daar waar zij voor opgericht zijn) dan ontstaat er een soort "maskerorganisatie": De organisatie is steeds meer gericht op eigen overleving (met bijbehorende "problemen") i.p.v. een meerwaarde willen leveren aan haar omgeving vanuit haar oorspronkelijke kracht. Voorbeelden waaruit een dergelijk masker kan gaan bestaan zijn:

Bureaucratie en verkokering

Steeds ingewikkelder structuren en regeltjes. Als we problemen willen oplossen op het "bovenstroomniveau"dan bedenken we steeds meer regels, procedures etc. In vrijheid verder ontwikkelen lukt niet meer.

Perfectionisme

Kwaliteitssystemen maken en best practices. Mensen, met hun kwaliteiten moeten zich hierin schikken. Dat is de dood in de pot voor bezieling.

Jachtcultuur

De focus is voor het overgrote deel gericht op commercie: er heerst een sterke overtuiging dat zonder commercie niets verdiend wordt. Er is onvoldoende vertrouwen dat er genoeg is als vanuit de eigen kracht gewerkt wordt.

Als we naar de onderstroom kijken dan vragen we ons af waarom deze organisatie bestaat, welke haar functie is. We kijken naar de kwaliteiten die er zijn bij mensen en proberen mensen te stimuleren hun kwaliteiten te verbinden met de organisatie. We zijn hierbij ook open naar de behoefte van mensen en organisatie

(inter)nationaal

Op macro - wereld - niveau zijn we ons steeds minder bewust dat we deel uitmaken van de natuur. Hier zijn talloze voorbeelden te noemen van problemen, het ontbreken van verbindingen en menselijke verhoudingen. Zo ontstaan er files (het is een natuurlijke reactie op steeds harder en verder willen), terrorisme (als reactie op een soort vermeend ideologisch alleenrecht van het christendom in combinatie met kapitalisme). Als we hierin niet ook de menselijke verhouding (wat past nu echt bij de menselijke en wereldlijke natuur) opzoeken dan blijven we hangen in het probleem oplossen in de bovenstroom (meer asfalt, meer repressie, strengere regels). Er ontstaat een soort "Inconvenient Truth". 

vergelijkbare onderwerpen:
op zoek naar passie en inspiratie in werk en leven
werkplezier - best belangrijk
werken vanuit persoonlijke kracht
traceren en ontwikkelen van talent

Even voorstellen: Erik Schutten

E: Erik Schutten, Bureau de Poort

S: www.bureaudepoort.nl

artikelen van auteur:
onderstroom en bovenstroom
toewijding als drijfveer
ontwikkeling van mens en organisatie

bron:  www.menscentraal.nl