6 februari 2002
leiderschap

SUCCESVOL EXPEDITIELEIDEN

bergbeklimmen en leiderschap
15 statements

Ronald Naar

bekend bergbeklimmer en expeditieleider,
beklom vele toppen waaronder Mount Everest, oprichter Adventure Communication vof

1 Wees kritisch op jezelf

Als er gedurende je klim naar de top iets niet verloopt, zoals je had gewenst, verzin geen drogredenen. Maar probeer stap voor stap de gebeurtenissen terug te lopen tot het moment waarop je kunt constateren dat je als gevolg van je eigen keuzen, dus aanwijsbaar, één of meer vergissingen hebt gemaakt. Onderken deze fouten. Geef als bergbeklimmer nooit de omstandigheden of je collega’s de schuld, maar kijk allereerst naar jezelf.

2 Selecteer geen klonen van jezelf

Om uit samenwerking synergie te laten ontstaan is het een voorwaarde dat de capaciteiten, de vaardigheden en de karakters van individuele deelnemers zo veel mogelijk op elkaar aansluiten en mogelijk zelfs complementair zijn. Wees niet bang om eigenzinnige vedetten te selecteren - zorg er als leider slechts voor dat er een werkbare situatie tussen collega’s bestaat, waarbij een ieder op de hoogte is van de rol van de ander en bijvoorbeeld door onderling duidelijke afspraken te maken.

3 Denk altijd een paar stappen vooruit

Klimmen is als schaken. Anticipeer op veranderende omstandigheden. Zelfs het grootste noodweer komt nooit onaangekondigd, orkanen op hoogte hebben hun voortekenen en ook de valbanen en valtijdstippen van stenen en lawines zijn tamelijk goed te voorspellen. In de bergen gebeurt zelden iets echt onverwacht.

4 Formuleer je doelstellingen

Formuleer wat je wilt bereiken, bijvoorbeeld door het op te schrijven, en toets alles wat je doet, zelfs een onbetekenend lijkende keuze of handeling, aan die doelstelling. Als een doel helder is geformuleerd, je elke optie toetst, ben je beter in staat om noodzakelijke beslissingen te nemen.

5 Alles is mensenwerk

Incidenten in de bergen zijn altijd het resultaat van keuzes die er zijn gemaakt. Een keuze maken is mensenwerk; het maken van inschattingsfouten is dus ook menselijk. Probeer vooral de factoren te onderkennen die leiden tot foutieve keuzes. Door die te onderkennen maak je een belangrijke stap op weg naar het zo veel mogelijk uitbannen van fouten.

6 Bergbeklimmen is geen competitiesport

Als je je sterker voelt dan je collega's, wend die kracht dan aan om samen succesvol te zijn. En om samen levend uit het avontuur terug te keren. In een dergelijke attitude schuilt kracht, niet in het aftroeven van collega's. En al evenmin in het denigrerend doen tegen hen.

7 Zorg dat teamleden zich niet overbodig voelen

Bergbeklimmen is een teamsport, zonder dat er regels aan omvang en aard van het team zijn gesteld. Dat betekent dat je een team qua omvang effectief moet samenstellen niemand moet zich overbodig voelen, terwijl je ook geen capaciteit of vaardigheden tekort moet komen. Zorg dat iedereen een duidelijke taak heeft, in het bijzonder de klimmers die niet opgaan voor de top.

8 Benoem en kwantificeer de gevaren

Veel klimmers bagatelliseren de risico's van hun activiteiten. Juist de mentaliteit, die leidt tot het willen ontkennen van gevaren, vormt een risicofactor voor de betrokkene en zijn tochtgenoten. Benoem risico's. Bestudeer welke aanpak het beste helpt om risico's in te dammen.

9 Heb het lef nieuwe wegen in te slaan

Volg niet blind de wegen en de methoden van je voorgangers. Ook beroemdheden en zogenaamde experts kunnen soms kapitale blunders maken, of kunnen worden geleid door arrogantie routine of gemakzucht. Hun fouten worden niet zelden kritiekloos overgenomen door anderen zodat het lijkt of er over die keuzes veelvuldig en goed is nagedacht. Maar dat blijkt vaak niet zo. Realiseer je dat!

10 Wees met je team niet gemakzuchtig - durf zelfs een succesvol team aan te passen

Het is moeilijk om een team zijn eigen succes te laten overtreffen. Besef dat elke uitdaging specifieke eisen stelt aan een teamlid. Is iemand voor een bepaald doel succesvol geweest dan wil dat niet zonder meer zeggen dat hij dat een volgende keer weer is. Elke uitdaging stelt specifieke eisen aan een teamlid. Bovendien kan de mentaliteit van een winnaar zich in negatieve zin wijzigen. Wees dus niet gemakzuchtig met het selecteren van je team - een strenge en kritische selectie vandaag is een voorwaarde voor vruchtbare samenwerking morgen.

11 Geef je teamleden een bereikbaar doel

Het bereiken van een doel verhoogt het zelfrespect. Geef je teamleden dan ook een doel dat bereikbaar is. Dit doel moet uitdagend zijn, maar hoeft niet per se het bereiken van de top te zijn. En bedenk: onbereikbare doelen frustreren slechts.

12 Teamgeest is een middel en mag geen doel worden

Vaak dwing je meer respect en waardering af met het nemen van impopulaire maatregelen, dan omwille van de goede vrede om de hete brij heen te draaien. Een goede persoonlijke relatie met je teamleden is mooi meegenomen, maar mag geen doel op zich worden. Maak de keuzes die je moet nemen. Het belangrijkste binnen een team is de gemeenschappelijke erkenning van het te realiseren doel, het erkennen van de wederzijdse afhankelijkheid van de teamleden en op basis daarvan onderlinge loyaliteit.

13 Normen en waarden

Bepaal met elkaar de normen en waarden binnen het team, zowel op het gebied van het omgaan met elkaar als in het omgaan met derden. Vooral omgang met de media kan soms aanleiding zijn tot irritaties bij medewerkers en collega's. Laat afspraken niet vrijblijvend zijn - zet ze op papier!

14 Waardeer je teamleden

De beste manier om je teamleden te motiveren is door hen te zeggen dat je waarde hecht aan hun deelname en ze complimenten te geven als ze het verdienen - ook al vind je de prestatie vanzelfsprekend.

15 Geniet met je hart van het klimmen

Iets dat je met passie, met hartstocht doet, doe je beter. Een avontuur moet een zoektocht uit het hart zijn, geen escapisme, en al evenmin een middel om je persoonlijke frustraties te bevredigen. Zoek bevlogen collega’s en elimineer teamleden met oneigenlijke motieven!

Even voorstellen: Ronald Naar
 

artikelen van auteur:
bergbeklimmen en leiderschap: succesvol exepeditieleiden
 

bron: www.menscentraal.nl