14 februari 2002
organisatie en leidingschap
EEN 'GANS' ANDERE KIJK OP ORGANISEREN
wat we kunnen leren van onze eigen natuur
Theo Braam
EyeOpener Onderzoek & Organisatie
Ken je ook die reclame van een keten van opticiens, waarbij een man eindeloos voor de spiegel de
naam Hans probeert uit te spreken. Hij heeft nooit geleerd hoe hij de ‘h’ moet uitspreken en zegt dus
steeds ‘main naam ies Gans, Gàààns! Je zult jezelf toch maar ‘gans’ noemen, dan je in de volkstaal al gauw
‘een beetje dom’. Ooit heeft er iemand bedacht dat een gans dom was en nu zijn ze dat nog steeds, of
toch... Als je dat een beetje beter kijkt, dan kun je enorm veel van ze leren.
Ganzen en de kracht van een gemeenschappelijk doel
Als tegen de herfst of het voorjaar weer grote
troepen ganzen voorbij trekken in een V-formatie, dan laten ze ons zien hoe je in teamverband met elkaar kunt
werken als je allemaal eenzelfde doel hebt. Vliegen in V-formatie bespaart de troep als zodanig enorm veel
energie en de energie die er is is bovendien geconcentreerd op het samen bereiken van het doel. Het
totaalbereik van de troep wordt al gauw met ca 70% vergroot ten opzichte van het eenzaam strijdende individu.
Als groep ben je zo dus vele malen sterker dan het individu.
Ganzen, leidinggeven en jobrotation
De gans voorop vliegt over het algemeen vol in
de wind en trotseert de meeste weerstand. Dat kost veel inspanning. Zou hij of zij dat continu volhouden, dan
is het snel gedaan met de energievoorraad. Wat hebben ganzen daar nou op bedacht….. ze wisselen simpelweg van
positie. De gans die eerst voorop heeft gevlogen, gaat naar achteren en vliegt zo uit de wind. Een andere gans
komt naar voren en gaat de strijd met de elementen aan. Hoe zou dat er binnen een organisatie uitzien als de
leidinggevende en hun medewerkers regelmatig van positie zouden wisselen? Los van eventuele misverstanden zou
dat ook wederzijds respect kunnen opleveren, want zo vliegt ieder individu een keer vol in de
wind.
Ganzen en teambuilding
Ganzen communiceren helder met elkaar. Zij
wisselen voortdurend informatie uit en hebben zo ook in de gaten wanneer er echt gewisseld moet worden. De
ganzen die achteraan vliegen laten steeds weer hun aanmoedigingen horen. Als leidinggevende kom je dat over het
algemeen niet gauw tegen. Vaak komt het uit de hoek van ‘slijmen’. Ganzen hebben dus een manier gevonden
waarbij ze elkaar op een welgemeend steunen en inspireren. Dat geeft energie, dat inspireert om nog even tegen
de wind in te beuken.
Ganzen en ziekteverzuim
Als een gans tijdens de vlucht ziek wordt of door wat voor reden dan ook moet verzuimen
verder te gaan, dan blijven er altijd
teamgenoten bij hem of haar in de buurt. Net zolang tot deze gans voldoende hersteld is om
weer verder te gaan. Dat is pas loyaliteit en bereidheid om voor elkaar klaar te staan. Echte, ‘natuurlijke’
aandacht levert extra kracht om eerder terug te keren in het team. Ook bij mensen bevordert echte
belangstelling over het algemeen sterk het herstel.
Ganzen, mobiliteit en gouden strop
Bij mobiliteit denken wij al gauw aan files. Kwestie van gewenning. Daar hebben ganzen uiteraard
geen last van. Die denken ‘wat doen ze daar toch’. Ze gaan en staan in feite waar ze maar willen en weten
dondersgoed wanneer ze moeten komen en gaan. Wanneer de intuïtie hen influistert dat het tijd wordt om te
vertrekken, dan slaan ze hun vleugels uit. Ze wachten het zware weer niet af. Zouden ze dat wel doen, dan
zou dat zeer waarschijnlijk verzwakking of een vervroegde dood tot gevolg hebben.
Uiteraard kunnen ze er voor kiezen om te blijven en als een soort gedomesticeerde gans hun hele
verdere leven te slijten bij een vijverpartijtje. Maar toch….dat gaat tegen de werkelijke natuur in. Wij
mensen doen dat anders: als je het maar lang genoeg volhoudt dan gaat alles wennen. In veel organisaties
vertonen mensen gedomesticeerd gedrag en kiezen voor de ‘gouden strop’ (van het inkomen). Ze weten dat ze
iedere dag hun natje en hun droogje krijgen, maar ergens diep in hen roept het instinct steeds weer ‘sla
je vleugels uit en verken de wereld.
Dus de volgende keer als je een V-formatie ziet overtrekken, moet je eens kijken
wat er gebeurt. Zou je niet stiekem mee willen trekken? Het eens 'gans anders' willen doen en deel uit
maken van een ‘ganzen-team’? Gewoon dichter bij je eigen natuur willen staan?
vergelijkbare artikelen:
|
"A talent is formed in stillness,
a character is the world's
torrent."
Goethe
|
bron: www.menscentraal.nl
| 
